Drie maanden na het uitzetten van 160kg wormen, lijkt de grond van het MH17-monument een stuk veerkrachtiger. Dit constateren zowel leverancier Megrow als voormalig projectleider Sjaak de Ligt.
Begin september zijn door aannemer Krinkels samen met zestien vrijwilligers 160 kg wormen van leverancier Megrow op het monument in Vijfhuizen uitgezet. Dit komt neer op 50gr/m2. Deze actie vormt het sluitstuk om de verdichte bodem weer aan de gang te krijgen, zodat de 298 herdenkingsbomen kunnen floreren.
Afgelopen voorjaar zijn 120 van de 298 bomen vervangen. Zij waren het jaar daarvoor afgestorven omdat ze te lang te nat hadden gestaan als gevolg van een verdichte bodem.
![MH17-monument Megrow wormen](https://www.hortipoint.nl/wp-content/uploads/2019/12/IMG_5445.jpg)
Grond ploffen
Voordat de bomen zijn geplant is de grond geploft. Onder hoge druk is lucht de grond in geblazen waardoor er horizontale gangen zijn ontstaan. De wormen moeten nu voor een verdere fijnmazige vertakking van de gangen gaan zorgen, door het omzetten van organisch materiaal in beschikbare nutriënten. Zo beluchten de wormen de bodem verder en vermengen de verschillende bodemlagen.
Geen plassen
Ruim drie maanden na het uitzetten van de wormen, lijkt de bodem een stuk veerkrachtiger geworden, volgens Mark Thur van Megrow. Een belangrijke indicator daarvan is dat er geen plassen zijn blijven staan op het monument, terwijl het in de afgelopen maanden wel veel heeft geregend. Ook is het gras egaler en zijn er inktzwammen verschenen, die eveneens op herstel van de bodemstructuur wijzen. Thur benadrukt echter wel dat pas volgend jaar september – een jaar na het uitzetten – pas echt het effect van de wormen in kaart gebracht kan worden.
’Verrassend goed’
Ook voormalig projectleider Sjaak de Ligt beaamt dat de nieuwe bomen het verrassend goed doen, hij is er in oktober voor het laatst geweest. „Slechts een enkele boom doet het wat minder.’’ Het uitzetten van de wormen was voor hem min of meer de afsluiting van zijn rol als projectleider van Stichting Nationaal Monument MH17, nu ook de onderhoudstermijn is afgerond. Het beheer en onderhoud is nu in handen van Recreatieschap Spaarnwoude.
Lees hier een eerder verschenen artikel over het ontwerp van het MH17-monument dat in het themanummer Herdenkingsplekken is verschenen.
![MH17-monument Megrow wormen](https://www.hortipoint.nl/wp-content/uploads/2019/12/Schermafbeelding-2019-12-17-om-15.21.51.png)